Uitleg van bestemmingsplanregels: Dikke Van Dale comes to rescue!18 oktober 2017

Het komt in de praktijk geregeld voor dat sommige bestemmingsplanregels tot de nodige discussies leiden voor wat betreft de interpretatie ervan. Hoe de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (hierna: de Afdeling) met dergelijke gevallen om gaat, valt onder andere af te leiden uit een uitspraak van 4 oktober 2017 (ECLI:NL:RVS:2017:2684). In dit artikel wordt hier nader op ingegaan.

In de zaak die tot voornoemde uitspraak heeft geleid, speelde de vraag of een aanvraag om een omgevingsvergunning voor de realisatie van zorgappartementen binnen de bestemming 'maatschappelijke doeleinden' met de nadere aanduiding 'bejaardenoorden' past. De uitleg van het begrip 'bejaardenoorden' stond hierbij centraal.

Bouwplan

Het aan de aanvraag om een omgevingsvergunning ten grondslag liggende bouwplan omvat de bouw van drie woongebouwen voor senioren met elk 23 woon-zorg-eenheden (in totaal 69) en één ruimte die wordt gebruikt als algemene ontmoetingsruimte voor de bewoners en vergaderruimte voor zorgverleners (in totaal 3), waarbij één van de drie ruimtes is voorzien van een zusterpost met slaapfaciliteit voor de nachtdienst. Op de plaats waarop het bouwplan ziet, staat een bestaand bejaardentehuis. De bestaande bebouwing op het terrein is sinds 1999 niet meer in gebruik als bejaardentehuis.

Bestemming

Op grond van het geldende bestemmingsplan rust op het perceel waar het bouwplan gerealiseerd zal worden de bestemming 'Maatschappelijke doeleinden' met de nadere aanduiding 'bejaardenoorden'. Volgens het college past het bouwplan, dat ziet op een combinatie van wonen en zorg, binnen de op het perceel rustende bestemming. Appellanten zijn het hier niet mee eens.

Bestemmingsplan biedt voor uitleg begrip 'bejaardenoorden' geen soelaas

Volgens de Afdeling is het begrip 'bejaardenoorden' niet in het bestemmingsplan gedefinieerd. Ook uit de bij het bestemmingsplan behorende plantoelichting kan volgens de Afdeling niet zonder meer worden opgemaakt wat de planwetgever heeft beoogd mogelijk te maken met de bestemming 'bejaardenoorden'. Weliswaar wordt in de plantoelichting vermeld dat in de bestemming 'Maatschappelijke doeleinden, bejaardenoorden' geen bijzondere woonvormen, waaronder bijvoorbeeld woningen ten behoeve van bejaardenzorg meer mogelijk zijn, maar uit de plantoelichting volgt daarentegen ook dat de planwetgever met de aanduiding 'bejaardenoorden' het destijds bestaande bejaardencentrum voor ogen heeft gehad. Dat complex bestond uit een hoofdgebouw en een aantal zelfstandige eenheden (aanleunwoningen). Gelet op de omstandigheid dat aanleunwoningen ook onder het begrip 'bejaardenoorden' moet worden begrepen, heeft de planwetgever volgens de Afdeling niet uitsluitend een intramurale instelling voor ogen gehad.

Uitleg met behulp van de Van Dale

Aangezien het bestemmingsplan en de plantoelichting geen aanknopingspunten bieden voor de uitleg van het begrip 'bejaardenoorden', kan volgens de Afdeling voor de betekenis van dit begrip aansluiting worden gezocht bij hetgeen in het algemeen gangbare spraakgebruik daaronder wordt verstaan. De Afdeling overweegt in dat kader dat het college daarbij de betekenis zoals deze in Van Dale is gegeven, mocht betrekken. Volgens Van Dale wordt onder het begrip 'bejaardenoord' verstaan: 'ouderencomplex'. En onder ouderencomplex wordt verstaan: 'gebouw of gebouwencomplex waar ouderen gehuisvest zijn en waar ze verzorgd worden'. Volgens Van Dale wordt onder 'verzorgingstehuis' verstaan: 'tehuis waar mensen verzorgd worden die niet (meer) voor zichzelf kunnen zorgen'. Gegeven deze definities voorziet een bejaardenoord in huisvesting van en zorg aan ouderen.

Volgens de Afdeling mocht het college er dus vanuit gaan dat het begrip 'bejaardenoord' betrekking heeft op een gebouw waar uitsluitend bejaarden wonen die niet (meer) voor zichzelf kunnen zorgen en derhalve gelijk gesteld moeten worden met een verzorgingstehuis. Dat - zoals appellanten hebben gesteld - in de vakliteratuur over ouderenzorg aan het begrip bejaardenoord nu een andere betekenis wordt gegeven en daaronder een intramurale instelling zoals een verzorgingstehuis wordt verstaan, maakt naar het oordeel van de Afdeling niet dat het college niet bij Van Dale heeft kunnen aansluiten. De aanknopingspunten in wetgeving met betrekking tot het werkterrein van woningbouwcorporaties en de zorgwetgeving en de vergelijking met de Standaard voor Vergelijkbare Bestemmingsplannen (SVBP 2012) maakt dit volgens de Afdeling eveneens niet anders. Ten aanzien van de SVBP 2012 overweegt de Afdeling nog dat deze wordt toegepast bij het opstellen van nieuwe bestemmingsplannen, waarvan in dit geval geen sprake is.

Conclusie

De hiervoor besproken uitspraak van de Afdeling kan houvast bieden indien discussie bestaat over de interpretatie van een bestemmingsplanbepaling. Zoals uit de uitspraak van de Afdeling volgt, kan bij de uitleg van een bestemmingsplanregel de Van Dale van belang zijn als het bestemmingsplan en de plantoelichting daarvoor bijvoorbeeld geen aanknopingspunten bieden. Of de zorgappartementen binnen de maatschappelijke bestemming vallen, bespreek ik in een ander artikel op deze website.

Voor vragen over dit onderwerp kunt u geheel vrijblijvend contact met ons opnemen.

Deel deze pagina:

Contactpersoon